Hoe meet je AI Search Visibility?

meten-dashboards6 min leestijd

Je kunt niet optimaliseren wat je niet meet. En in tegenstelling tot SEO (waar je Search Console, Ahrefs, en Semrush hebt) is het meten van AI-zichtbaarheid nog pionierswerk. Maar het is niet onmogelijk. In dit artikel: de metrics die ertoe doen, hoe je ze meet, en wat realistische benchmarks zijn.

Voorbeelden in dit artikel zijn geanonimiseerd of fictief, gebaseerd op patronen die we vaak zien in deze sector.

Inhoudsopgave

Waarom traditionele SEO-tools hier niet werken

Inhoud: Kort en direct uitleggen:

  • Ahrefs/Semrush meten Google-rankings, niet AI-vermeldingen
  • Google Search Console toont impressies in zoekresultaten, niet in ChatGPT-antwoorden
  • Er is (nog) geen "AI Search Console" van OpenAI of Perplexity
  • De enige manier om te meten: systematisch prompts testen en resultaten loggen

Benoem wat er wél begint te ontstaan: Perplexity analytics (beperkt), third-party tools (Otterly.ai, Profound, etc.), en handmatige monitoring.

💡 Lens check: Onze Lens-metingen zijn geautomatiseerd: we testen je prompt-set wekelijks en tracken veranderingen over tijd. Zo zie je of optimalisaties effect hebben.

De 6 kernmetrics voor AI-zichtbaarheid

Inhoud: Per metric: definitie, hoe je het meet, en voorbeeld.

1. Mention Rate

  • Definitie: percentage van relevante prompts waarbij je bedrijf/product/merk wordt genoemd
  • Berekening: (prompts met mention / totaal geteste prompts) × 100
  • Voorbeeld: Hypotheek Voorbeeld wordt bij 2 van 25 prompts genoemd → mention rate 8%
  • Benchmark: marktleiders scoren 40-60%, uitdagers 15-30%, onzichtbaar <10%

2. Citation Rate

  • Definitie: percentage van vermeldingen waarbij je als bron wordt geciteerd (met link)
  • Relevantie: sterker signaal dan naamsvermelding, duidt op content-autoriteit
  • Verschil met mention rate: je kunt genoemd worden zonder geciteerd te worden

3. Prompt Coverage

  • Definitie: op welke types prompts word je gevonden? Informatief, vergelijkend, transactioneel, lokaal?
  • Belang: breed = stabiel. Als je alleen bij informatieve prompts verschijnt maar niet bij vergelijkende, mis je kopers.

4. Positie bij vermelding

  • Definitie: word je als eerste, tweede, of als "ook nog..." genoemd?
  • Belang: eerste vermelding krijgt disproportioneel meer vertrouwen

5. Sentiment

  • Definitie: is de context positief, neutraal, of negatief?
  • Voorbeeld: "Bedrijf X is een optie, maar heeft beperkte reviews" = negatief sentiment

6. Platform-spreiding

  • Definitie: in welke AI-systemen verschijn je? ChatGPT, Claude, Perplexity, Google AI, Copilot?
  • Belang: elk platform heeft eigen retrieval-methode, zichtbaarheid in één platform ≠ zichtbaarheid everywhere

Scorecard voorbeeld

MetricScoreStatusUitleg
Mention Rate8% (2/25)🔴Alleen bij informatieve prompts
Citation Rate0% (0/25)🔴Nooit als bron geciteerd
Prompt Coverage1/4 types🔴Alleen informatief, niet vergelijkend
Positie4e+🟡Afterthought, niet top-3
SentimentNeutraal🟡Geen negatief, maar ook geen aanbeveling
Platform-spreiding1/4🔴Alleen in Perplexity, niet ChatGPT/Google AI

Hoe je een prompt-set samenstelt

Inhoud: Methodologie voor het selecteren van prompts om te testen:

  1. Start met klantgesprekken: welke vragen stellen prospects letterlijk?
  2. Categoriseer per intent:
    • Informatief: "wat is [dienst]", "hoe werkt [onderwerp]"
    • Vergelijkend: "beste [dienst] voor [doelgroep]", "[merk A] vs [merk B]"
    • Transactioneel: "waar kan ik [dienst] kopen/boeken"
    • Lokaal: "[dienst] in [stad]"
  3. Varieer formulering: dezelfde vraag op 3 manieren stellen
  4. Minimum: 15 prompts voor een betrouwbare meting, ideaal 25+
  5. Herhaal dezelfde set om over tijd te kunnen vergelijken

Tips: noteer ook de datum en het model (GPT-4, GPT-4o, Perplexity), want resultaten variëren per model en update.

Measurement in de praktijk

Inhoud: Hoe je dit operationeel maakt:

Handmatig (gratis, arbeidsintensief)

  • Spreadsheet met prompt-set
  • Wekelijks/maandelijks doorlopen
  • Resultaten loggen: mentioned (ja/nee), positie, sentiment, bron-link
  • Probleem: tijdrovend, niet reproduceerbaar, model-output varieert

Semi-geautomatiseerd (met API)

  • OpenAI/Perplexity API calls met vaste prompts
  • Resultaten automatisch opslaan en vergelijken
  • Probleem: kosten, API-rate-limits, geen 1:1 met user-facing output

Via Lens (wat wij doen)

  • Geautomatiseerde prompt-testing across meerdere platforms
  • Wekelijkse metingen met consistente methodologie
  • Dashboard met trendlines en concurrentie-vergelijking
  • Alerting bij significante veranderingen

⚠️ Niet beloven: Meten is niet perfect. AI-output is non-deterministisch: dezelfde prompt geeft niet altijd hetzelfde antwoord. We werken met gemiddelden over meerdere runs. Exacte posities fluctueren. Trends over weken zijn betrouwbaarder dan dagmetingen.

Benchmark-data: wat is "goed"?

Inhoud: Realistische benchmarks op basis van marktpositie:

ProfielMention RateCitation RateVerwachting
Marktleider (grote brand)50-70%20-35%Breed zichtbaar, vaak geciteerd
Sterke challenger25-45%10-20%Zichtbaar bij specifieke queries
Opkomend / nichespeler10-25%5-10%Sporadisch, meestal niche-prompts
Onzichtbaar<10%<5%Fundamentele gaps aanpakken

Benoem: deze benchmarks zijn gebaseerd op onze audit-data in de Nederlandse markt. Internationaal of in competitieve markten liggen drempels hoger.

Je eerste meting doen

Technische checklist: DIY meting starten

  • Selecteer 5 kernprompts die jouw doelgroep zou stellen
  • Test elk in ChatGPT (gratis versie) én Perplexity
  • Noteer per prompt: word je genoemd? Op welke positie? Positief/neutraal?
  • Test dezelfde prompts voor je top-3 concurrenten
  • Herhaal over 2 weken en kijk of er verschil is
  • Overweeg een Snapshot voor een objectieve baseline-meting

🔍 Prompt voorbeeld

Query: "beste project management tool voor mkb Nederland" Genoemd: Teamleader, Simplicate, Gripp, Monday.com Niet genoemd: SaaS Voorbeeld Reden: Het bedrijf heeft geen vergelijkingscontent en verschijnt in geen enkele externe "beste tools" lijst

Veelgestelde vragen

Hoe vaak moet ik meten? Minimaal maandelijks. Wekelijks als je actief optimaliseert en effect wilt tracken. Dagelijks is zinloos, de variantie is te hoog.

Welk AI-platform is het belangrijkst? Hangt af van je doelgroep. ChatGPT heeft het grootste bereik. Perplexity groeit snel bij professionals. Google AI is geïntegreerd in Google Search. Test minimaal 2 platforms.

Kan ik de meting automatiseren? Ja, met API-calls. Maar de output is niet altijd identiek aan de user-facing versie. Voor betrouwbare data heb je een systematische aanpak nodig, of een tool die dit voor je doet.

Wat doe ik met de resultaten? Identificeer patronen: bij welke prompt-types scoor je? Waar niet? Dat wijst naar specifieke gaps (content, technisch, authority) die je kunt aanpakken.

Klaar om je baseline te meten?

Een Lens product meet je AI-zichtbaarheid professioneel. Van een gratis Snapshot (5 prompts, quick baseline) tot een complete Scan (25+ prompts, trends, concurrentie).

→ Bekijk Lens producten

Gerelateerde kennisbankartikelen

Hoe scoort jouw bedrijf?

Vraag een gratis AI Visibility Snapshot aan: 1 pagina, geen verplichtingen.

Vraag een Snapshot aan →